Quantcast
user_mobilelogo

 


Δρ Κωσταντίνος Ν. Χατζηγεωργίου

Μαιευτήρας- Χειρούργος Γυναικολόγος

Χρυσοστόμου Σμύρνης 8, 4ος όροφος,

2310- 227981

Τ.Κ. 54622, Θεσσαλονίκη

www.gyn.gr/chatzigeorgiou

[email protected]

 

 

Ως αντισύλληψη χαρακτηρίζεται συνοπτικά το σύνολο των μεθόδων με τις οποίες αποτρέπεται μια εγκυμοσύνη. Αυτό μπορεί να συμβεί με πολλούς τρόπους. Για να γίνουν κατανοητοί, θα παρουσιάσουμε πολύ σχηματικά τον μηχανισμό με τον οποίο γίνεται φυσιολογικά η γονιμοποίηση.

Tα σπερματοζωάρια, αφού εισέλθουν με τη σεξουαλική πράξη στον κόλπο, περνούν διαμέσου του τραχήλου της μήτρας στο σώμα της μήτρας. Στη συνέχεια, κατευθύνονται προς τις σάλπιγγες, και ορισμένα από αυτά εισέρχονται στις σάλπιγγες. Εάν η γυναίκα βρίσκεται στη μέση του κύκλου (περίπου 14 ημέρες μετά την έναρξη της τελευταίας περιόδου), και έχει συμβεί η ωορρηξία, δηλαδή έχει απελευθερωθεί από την ωοθήκη ένα ωάριοτότε το ωάριο μπορεί να γονιμοποιηθεί από ένα σπερματοζωάριο και θα σχηματιστεί το ζυγωτό.

Αυτό, περιέχει πλέον το γενετικό υλικό και από τους δύο γονείς, και θα «ξανακυλήσει» πίσω στη μήτρα ώστε να εγκατασταθεί σε κάποιο σημείο του τοιχώματος .

Στο σημείο αυτό θα σχηματιστεί ο πλακούντας και θα αναπτυχθεί το έμβρυο. Η παραπάνω διαδικασία είναι πολύ πιο περίπλοκη, αλλά ο σκοπός μας είναι να φανεί η γενική ιδέα.

Ως αντισυλληπτική μέθοδος θα χαρακτηριστεί εκείνη η μέθοδος που θα διακόψει τον παραπάνω μηχανισμό σε κάποιο σημείο. Στη συνέχεια παρουσιάζονται οι διάφορες αντισυλληπτικές μέθοδοι, ο τρόπος δράσης τους, τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα αυτών.

ΜΗΧΑΝΙΚΟΙ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΟΙ ΤΡΟΠΟΙ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗΣ

Βαθμός αντισυλληπτικής ασφάλειας διαφόρων μεθόδων

Μέθοδος Βαθμός Pearl (Pearl-Index)

  • Αντισυλληπτικό χάπι 0,2-0,5
  • Περίδεση / Διατομή σαλπίγγων μικρότερο του 0,2
  • Minipill (Χάπι μόνο με προγεστερόνη) 0,3-3
  • Ενδομήτριο σπείραμα (spiral) 0,1 (με ορμόνη) έως 0,3-3
  • Υποδόρεια εμφυτεύματα 0,3-3,6
  • Μέθοδος θερμομέτρησης 1-3
  • Διάφραγμα + σπερματοκτόνο 2,1-6
  • Σπερματοκτόνες αλοιφές 4-6
  • Προφυλακτικό 3-3,6
  • Διακοπτόμενη συνουσία 10-20
  • Μέθοδος Knaus-Ogino 15-20
  • (αποχή σε συγκεκριμένες ημέρες του κύκλου)
  • Χάπι μετά τη συνουσία 98%

Ο Pearl-Index χρησιμοποιείται για τη σύγκριση της ασφάλειας των διαφόρων μεθόδων. Αντιστοιχεί σε ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες ανά 1200 μήνες χρήσης (ή αλλιώς 100 γυναικεία χρόνια). Όσο μεγαλύτερος ο δείκτης, τόσο μικρότερη η προστασία που προσφέρει η συγκεκριμένη μέθοδος. Δηλαδή μια μέθοδος με Pearl-Index κοντά στο 0 (π.χ. 0,1 ή 0,3) προσφέρει μεγάλη προστασία. Αντίθετα, μέθοδος με Pearl-Index μεγαλύτερο του 3, δεν παρέχει αρκετή ασφάλεια. Προς σύγκριση, αναφέρεται πως η συνουσία χωρίς καμία προφύλαξη έχει Pearl-Index 80.

Διάφραγμα και κάλυμμα τραχήλου

Και τα δύο υπάρχουν σε διαφορετικά μεγέθη, κατασκευάζονται από λάστιχο ή πλαστικό υλικό, και εισάγονται από την ίδια τη γυναίκα στον κόλπο. Εμποδίζουν την είσοδο του σπέρματος στον τράχηλο. Πλεονεκτήματα είναι το ότι δεν έχουν συστηματικές παρενέργειες, δε γίνονται αισθητά από το σύντροφο και προστατεύουν ως ένα βαθμό από λοιμώξεις. Σημαντικά μειονεκτήματα είναι πως η χρήση τους πρέπει να συνοδεύεται από τη χρήση σπερματοκτόνου αλοιφής, πως μπορούν να προκαλέσουν ερεθισμούς στο τοίχωμα του κόλπου και κυρίως, δεν παρέχουν μεγάλη αντισυλληπτική προστασία (βλ. βαθμολογία κατά Pearl).

Ενδομήτριο σπείραμα (Spiral)

Ο τρόπος δράσης των ενδομήτριων σπειραμάτων δεν έχει αποσαφηνιστεί πλήρως. Φαίνεται, πως προκαλούν μια ελαφριά φλεγμονή στο ενδομήτριο (στο βλεννογόνο που καλύπτει εσωτερικά τη μήτρα) και με τον τρόπο αυτό παρεμποδίζεται τόσο η κίνηση των σπερματοζωαρίων όσο κυρίως η εγκατάσταση του ζυγωτού

Τα περισσότερα είδη spiral περιέχουν χαλκό ενώ υπάρχουν κάποια που περιέχουν ορμόνη (λεβονογεστρέλη). Η τοποθέτηση γίνεται από το γυναικολόγο και μπορούν να παραμείνουν στη μήτρα 3-5 χρόνια. Πλεονεκτήματα: η υψηλή αντισυλληπτική προστασία που παρέχουν, η δυνατότητα επιθυμητής εγκυμοσύνης μετά την αφαίρεσή τους, η ανεξαρτησία της μεθόδου από την ερωτική πράξη. Δε γίνονται αισθητά ούτε από τη γυναίκα, ούτε από το σύντροφο κατά την επαφή. Τέλος, δεν απαιτούν φροντίδα, εκτός από το συνιστώμενο εξαμηνιαίο έλεγχο από το γυναικολόγο για τη σωστή θέση τους. Μειονεκτήματα: σε ποσοστό 5-20% ανωμαλίες κύκλου. Το ποσοστό αυτό είναι μεγαλύτερο στα spiral που περιέχουν και ορμόνη. Μεγαλύτερο ποσοστό φλεγμονών και λοιμώξεων απ’ ότι στο γενικό γυναικείο πληθυσμό (ενδομητρίτιδες, σαλπιγγίτιδες). Σε σπάνιες περιπτώσεις διάτρηση της μήτρας (σε ποσοστό 1/1000 τοποθετήσεις). Τέλος, αρκετά μεγαλύτερο ποσοστό εμφάνισης εξωμήτριων κυήσεων (περίπου 4%, έναντι 0,8% στο γενικό πληθυσμό).

Δεν μπορούν όλες οι γυναίκες να χρησιμοποιήσουν ενδομήτριο σπείραμα. Έτσι, εξαιρούνται γυναίκες με συχνές φλεγμονές του γεννητικού συστήματος, με πολλά ινομυώματα, ανατομικές ανωμαλίες της μήτρας κλπ. Επίσης, συνιστάται η αποφυγή σε νέες κοπέλες, σε διαβήτη κλπ. Σε περίπτωση ανάπτυξης φλεγμονής, αυτή μπορεί να επεκταθεί στις σάλπιγγες και να προκαλέσει στείρωση. Περισσότερες πληροφορίες θα πάρετε από το γυναικολόγο σας.

Προφυλακτικό

Αναφερόμαστε κυρίως στο ανδρικό προφυλακτικό, δεδομένου πως το γυναικείο δε βρήκε απήχηση διεθνώς. Πλεονεκτήματα: ικανοποιητική αντισυλληπτική προστασία όταν χρησιμοποιείται σωστά (οδηγίες χρήσης βρίσκονται σε κάθε συσκευασία, και καλό είναι να τις γνωρίζουν και οι γυναίκες!!). Δεν έχει παρενέργειες, εκτός από πολύ σπάνιες περιπτώσεις αλλεργίας στο latex. Χαμηλή τιμή. Αποτελεί το μοναδικό και απόλυτο τρόπο προστασίας από λοιμώξεις (Ηπατίτιδα, AIDS, γονόκοκκους, τριχομονάδες, χλαμύδια κλπ). Μειονεκτήματα: πιθανότητα ρήξης κατά την επαφή. Πολλοί άνδρες ισχυρίζονται πως το προφυλακτικό επηρεάζει την ποιότητα της ερωτικής επαφής.

Σπερματοκτόνα

Υπάρχουν σε πολλές μορφές, αφρός, κρέμες, gel, κολπικά υπόθετα. Τοποθετούνται λίγο πριν την επαφή στον κόλπο και «σκοτώνουν» τα σπερματοζωάρια κατά την είσοδο στον τράχηλο της μήτρας. Πλεονεκτήματα: περιοδική χρήση μόνο όταν είναι απαραίτητο (σε όχι συχνές ερωτικές επαφές). Ευκολία στη χρήση. Μειονεκτήματα: μεγάλο ποσοστό αποτυχίας αντισύλληψης. Εφαρμογή λίγο πριν τη συνουσία. Ενοχλητικό αίσθημα καψίματος στον κόλπο.

Στειροποίηση

Μόνιμη μέθοδος αντισύλληψης, για γυναίκες που έχουν ολοκληρώσει τον οικογενειακό τους προγραμματισμό. Στην Ελλάδα σχεδόν άγνωστη μέθοδος, στη Δυτική Ευρώπη σε σχετικά ευρεία χρήση (προσωπική εμπειρία του γράφοντος, καθώς και βιβλιογραφικά δεδομένα). Με διάφορους τρόπους διακόπτεται η συνέχεια της σάλπιγγας και τα σπερματοζωάρια δεν μπορούν να έρθουν σε επαφή με το ωάριο. Δεν επηρεάζεται καμία λειτουργία, οι ωοθήκες συνεχίζουν κανονικά τη λειτουργία τους, η περίοδος εμφανίζεται κανονικά και η γυναίκα δε χρειάζεται να ανησυχεί για μια εγκυμοσύνη. Μπορεί να γίνει είτε λαπαροσκοπικά, σε μια μικρή επέμβαση που διαρκεί λίγα μόνο λεπτά και η γυναίκα μπορεί το ίδιο απόγευμα να πάει στο σπίτι της, είτε στα πλαίσια κάποιας άλλης επέμβασης (καισαρική τομή, επέμβαση για κύστη ωοθήκης κλπ). Πλεονεκτήματα: αναφέρθηκε η λαπαροσκοπική τεχνική. Η επέμβαση γίνεται με γενική αναισθησία, από δύο μικρές οπές στην κοιλιά (μία στον ομφαλό και μία στο άνω όριο της τρίχωσης του εφηβαίου, μήκους 1 εκατοστού η καθεμία. Μετά από λίγες μέρες οι τομές δε διακρίνονται πλέον), η μέθοδος διαρκεί λίγα μόνο λεπτά. Η σάλπιγγες συλλαμβάνονται με ειδική λαβίδα, και με τη χρήση διαθερμίας προκαλούμε ένα μικρό «κάψιμο» στη σάλπιγγα. Στη συνέχεια, οι σάλπιγγες διατέμνονται. Πρακτικά σχεδόν μηδενικό ποσοστό αποτυχίας. Η ενδοκρινική λειτουργία δεν επηρεάζεται. Μειονεκτήματα: η αναγκαιότητα γενικής αναισθησίας και οι πιθανές επιπλοκές από την επέμβαση. Εάν η γυναίκα επιθυμήσει να μείνει έγκυος αργότερα, η πιθανότητα μετά από μικροχειρουργική επέμβαση είναι στην καλύτερη περίπτωση 50%. Για το λόγο αυτό, η μέθοδος δέον να αποφεύγεται σε γυναίκες ηλικίας κάτω των 35 ετών.

«Ιδανική» υποψήφια είναι μια γυναίκα άνω των 35 ετών, με τουλάχιστον 2 υγιή παιδιά, με μόνιμη σχέση, η οποία δεν επιθυμεί σε καμία περίπτωση άλλο παιδί, και δε θέλει ή δεν μπορεί για διάφορους λόγους να χρησιμοποιήσει ορμονική αντισύλληψη (χάπι).

Στειροποίηση μπορεί να εφαρμοστεί πολύ εύκολα στον άνδρα και μάλιστα με τοπική αναισθησία με απολίνωση του σπερματικού πόρου. Η μέθοδος αν και απλή, χωρίς παρενέργειες (δεν επηρεάζεται ούτε η libido, ούτε το αίσθημα του οργασμού) δεν έχει βρει υποστηρικτές ανάμεσα στον ανδρικό πληθυσμό!!

ΟΡΜΟΝΙΚΗ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ (ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΠΤΙΚΟ ΔΙΣΚΙΟ ή ΧΑΠΙ)

Το «χάπι» αποτελεί το σύγχρονο τρόπο αντισύλληψης. Σύμφωνα με πολύ πρόσφατη ανακοίνωση του Γερμανικού Ιδρύματος Παγκόσμιου πληθυσμού (Deutsche Stiftung Weltbevölkerung), στις 31 Ιουλίου 2002, στο Αννόβερο, σε ποσοστό 59% των μόνιμων σχέσεων στη Γερμανία, χρησιμοποιείται το χάπι ως μέθοδος αντισύλληψης! Αποτελεί απλή, ασφαλή, μοντέρνα μέθοδο αντισύλληψης, αφού με τα σύγχρονα σκευάσματα δεν υπάρχουν σχεδόν παρενέργειες.

Αναστολείς της ωορρηξίας

Μηχανισμοί λειτουργίας:

1. Κεντρική αναστολή της ωορρηξίας μέσω δράσης στον άξονα υποθάλαμος - υπόφυση - ωοθήκες. Δεν ελευθερώνεται στη μέση του κύκλου το ωάριο από την ωοθήκη.

2. Σε περίπτωση γονιμοποίησης ενός ωαρίου από σπερματοζωάριο, παρεμποδίζεται η εγκατάσταση του ζυγωτού στο ενδομήτριο (σημείο 5, στο αρχικό σχήμα).

3. Παρεμποδίζεται η είσοδος των σπερματοζωαρίων στον τράχηλο της μήτρας (σημείο 1, στο σχήμα), λόγω αλλαγής της ποσότητας και σύστασης της τραχηλικής βλέννας που παράγεται εκεί.

4. Επηρεασμός της κινητικότητας των σαλπίγγων. Οι σάλπιγγες δεν είναι απλοί σωλήνες, αλλά περιέχουν μικρές «τρίχες» που μεταφέρουν με συντονισμένες κινήσεις το γονιμοποιημένο ωάριο προς τη μήτρα.

5. Η αντισυλληπτική δράση του «χαπιού» οφείλεται κυρίως στην προγεστερόνη που περιέχουν. Ο συνδυασμός με οιστρογόνο είναι χρήσιμος κυρίως για τον έλεγχο του κύκλου.

Φαίνεται λοιπόν, πως το αντισυλληπτικό χάπι ή απλώς «χάπι» δρα με περισσότερους του ενός μηχανισμούς, προσφέροντας έτσι μέγιστη προστασία. Όπως αναφέρθηκε, το κλασικό χάπι περιέχει συνδυασμό δύο ορμονών, ενός οιστρογόνου και μιας προγεστερόνης. Υπάρχουν διάφορα είδη από την κάθε ορμόνη. Ανάλογα με το συνδυασμό και την ποσότητα της ορμόνης, τα αντισυλληπτικά δισκία χαρακτηρίζονται ως «μιας φάσεως», «δύο φάσεων» κλπ. Τα περισσότερα χορηγούνται για 21 ημέρες σε καθημερινή βάση, στη συνέχεια διακόπτεται η χορήγηση για 7 ημέρες και ξαναρχίζουμε. Έτσι, μιμούμαστε το φυσιολογικό κύκλο των 28 ημερών.

Αντενδείξεις

Το αντισυλληπτικό χάπι με τη μορφή των αναστολέων της ωορρηξίας δεν πρέπει να χρησιμοποιείται στις παρακάτω καταστάσεις: 1) Εγκυμοσύνη, 2) θρομβοφλεβίτιδα, 3) πνευμονική ή άλλη εμβολή, 4) μετά από εγκεφαλικό επεισόδιο, 5) μετά από έμφραγμα, 6) σε υπέρταση (πάνω από 160/100 mmHg ή αλλιώς, με πίεση πάνω από 16), 7) σε ορμονοεξαρτώμενους καρκίνους (μαστού ή μήτρας), 8) ινσουλινοεξαρτώμενο διαβήτη μ αλλοιώσεις αγγείων, 9) δρεπανοκυτταρική αναιμία, 10) καπνίστριες άνω των 35 ετών, καθώς και σε ορισμένες άλλες καταστάσεις.

Πλεονεκτήματα: Πολύ υψηλή αντισυλληπτική προστασία. Δεν απαιτούνται άλλες προετοιμασίες πριν την ερωτική επαφή. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί άνετα από νεαρές κοπέλες και γυναίκες που δεν έχουν τεκνοποιήσει ακόμη. Με τις σύγχρονες, χαμηλές περιεκτικότητες των αναστολέων της ωορρηξίας σε ορμόνες, δεν υπάρχει φόβος να παχύνει η γυναίκα (εφ’ όσον βέβαια δεν αρχίσει να τρώει περισσότερο!!!). Η γονιμότητα επανέρχεται εύκολα μετά από διακοπή του χαπιού (μετά από 6 μήνες σε ποσοστό 80% συμβαίνει γονιμοποίηση). Ρύθμιση του κύκλου σε πολλές περιπτώσεις ανωμαλιών της περιόδου. Η γυναίκα αποφασίζει μόνη της για την αντισυλληπτική προστασία (η χρήση του προφυλακτικού συνεχίζει βέβαια να είναι απαραίτητη σε ελεύθερες σχέσεις, για την αποφυγή λοιμώξεων όπως Ηπατίτιδα, AIDS, τριχομονάδες κλπ).

Μειονεκτήματα - Παρενέργειες: Απαραίτητα η καθημερινή λήψη ενός χαπιού. Κατά τους πρώτους 2-3 μήνες, μπορεί να παρατηρηθούν μικρές ανωμαλίες στον κύκλο. Σε προϋπάρχουσα ελαφριά υπέρταση μπορεί αυτή να επιδεινωθεί σε ποσοστό 5%. Σε σακχαρώδη διαβήτη μπορεί να αυξηθούν ελαφρά οι τιμές του σακχάρου. Μικρή αύξηση του κινδύνου για θρομβώσεις φλεβών με συνέπεια αγγειακά και καρδιακά επεισόδια. Μπορεί να επιδεινώσει προσβολές ημικρανίας.

Τι πρέπει να κάνω εάν ξεχάσω να πάρω μια μέρα το χάπι;

Εάν αυτό συμβεί στις πρώτες 14 ημέρες του κύκλου (πρώτα 14 χάπια), συνεχίζουμε από την επόμενη ημέρα να παίρνουμε κανονικά το χάπι. Η αντισυλληπτική προστασία όμως γι’ αυτόν τον κύκλο δεν είναι πια εξασφαλισμένη και απαιτείται η πρόσθετη λήψη μέτρων (π.χ. προφυλακτικού).

Εάν αυτό συμβεί στα τελευταία 7 χάπια, η αντισυλληπτική προστασία εξακολουθεί να υπάρχει. Μπορεί να παρατηρηθεί μικρή ανωμαλία στην εμφάνιση της περιόδου. Συνεχίζουμε τη λήψη του χαπιού την επόμενη ημέρα κανονικά.

Minipill

Το είδος αυτού του αντισυλληπτικού χαπιού περιέχει μόνο προγεστερόνη, και έτσι δεν έχει τις πιθανές παρενέργειες του «κλασικού» χαπιού το οποίο περιέχει και οιστρογόνο. Έτσι, δεν υπάρχει κίνδυνος από θρομβοεμβολικές παθήσεις, δεν επιδεινώνει ημικρανίες. Μπορεί άφοβα να χρησιμοποιηθεί από νέες κοπέλες, από γυναίκες με μεγάλο σωματικό βάρος και γυναίκες άνω των 35 ετών. Λαμβάνεται σε καθημερινή βάση, χωρίς διακοπή, και η περίοδος εμφανίζεται κανονικά. Η κύρια δράση εντοπίζεται στην ελάττωση και αλλοίωση της τραχηλικής βλέννας (σημείο 1 στο αρχικό σχέδιο), ώστε να μην μπορούν να περάσουν τα σπερματοζωάρια. Αναστολή της ωορρηξίας παρατηρείται μόνο σε 40-50% των γυναικών.

Δεν παρέχει τόσο μεγάλη ασφάλεια όσο το «κλασικό» χάπι, αλλά 75% από τις ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες οφείλεται σε λάθη κατά τη λήψη (συνήθως αμέλεια λήψης ενός ή περισσοτέρων χαπιών).

Υποδόρεια εμφυτεύματα και ενδομυϊκές ενέσεις

Ασφαλής μέθοδος με μεγάλο βαθμό προστασίας (Pearl-Index 0-3,6 ανάλογα με το είδος). Οι ενδομυϊκές ενέσεις χορηγούνται κάθε 3 μήνες, ενώ τα υποδόρεια εμφυτεύματα τοποθετούνται με τοπική αναισθησία του δέρματος (συνήθως στον αριστερό βραχίονα ή αντιβράχιο) και διαρκούν 3 χρόνια.

Πλεονεκτήματα: Μεγάλη ασφάλεια, ελάττωση της δυσμηνόρροιας. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε περιπτώσεις υπέρτασης και σακχαρώδους διαβήτη. Μειονεκτήματα: Ανωμαλίες κύκλου, αύξηση βάρους, ελάττωση της libido, φαινόμενα κατάθλιψης, πονοκέφαλος.

Χάπι της επόμενης ημέρας

Συνδυασμός ορμονών χρησιμοποιείται για να αποτρέψει την εγκατάσταση του γονιμοποιημένου ωαρίου στο ενδομήτριο. Στο εξωτερικό υπάρχει σε συσκευασία 4 χαπιών (τα δύο πρώτα πρέπει να ληφθούν 12 ώρες ή το πολύ 48 ώρες μετά τη συνουσία, και τα δύο επόμενα μετά από 12 ώρες). Στην Ελλάδα δεν υπήρχε μέχρι πρόσφατα έτοιμο σκεύασμα. Για το σκοπό αυτό όμως, ο γυναικολόγος σας μπορεί να σας δώσει κάποια χάπια που περιέχονται στις συσκευασίες των αντισυλληπτικών δισκίων.

Η ασφάλεια πλησιάζει το 98%. Παρενέργειες είναι ναυτία σε ποσοστό 75%, τάση στους μαστούς, και σε ποσοστό 22% μετατόπιση της επόμενης περιόδου.

Διακοπτόμενη συνουσία, Μέθοδος Knaus-Ogino, μέτρηση θερμοκρασίας κλπ

Αυτές οι μέθοδοι δεν προσφέρουν σε καμιά περίπτωση επαρκή προστασία (βλ. πίνακα Pearl-Index) και για το λόγο αυτό δε θα παρουσιαστούν στο παρόν άρθρο. Για την ευρέως χρησιμοποιούμενη «μέθοδο» της διακοπτόμενης συνουσίας (ο άνδρας απομακρύνει το πέος από τον κόλπο λίγο πριν την εκσπερμάτιση) θα τονίσω μόνο πως και το υγρό που βγαίνει πριν από την εκσπερμάτιση από το πέος περιέχει ποσότητα σπερματοζωαρίων ικανή να γονιμοποιήσει το ωάριο. Οι σύγχρονες γυναίκες που θέλουν να αποφύγουν μια ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη, πρέπει να αρνούνται ΚΑΤΗΓΟΡΗΜΑΤΙΚΑ τέτοιους συμβιβασμούς στη χρήση τέτοιων «μεθόδων»!!

Από τα παραπάνω καθίσταται νομίζω σαφές, πως η σύγχρονη κοπέλα και γυναίκα, που έχει ήδη ερωτικές επαφές, είτε έχει μια μόνιμη σχέση είτε όχι, πρέπει να ακολουθήσει μια ασφαλή μέθοδο αντισύλληψης. Η ΕΚΤΡΩΣΗ ΔΕΝ ΑΠΟΤΕΛΕΙ ΜΕΘΟΔΟ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗΣ, κα έχει πολλές παρενέργειες και πιθανές επιπλοκές, όπως θα φανεί και στη συνέχεια του άρθρου. Οι πλέον ενδεδειγμένες μέθοδοι (η απόφαση θα ληφθεί από κοινού με το γυναικολόγο σας) είναι η τοποθέτηση ενδομήτριου σπειράματος (spiral) ή η χρήση αντισυλληπτικού δισκίου (χαπιού). Σε περίπτωση ελεύθερης σχέσης, πρέπει ΠΑΡΑΛΛΗΛΑ να χρησιμοποιείται και προφυλακτικό!

ΕΚΤΡΩΣΗ (ΔΙΑΚΟΠΗ ΚΥΗΣΗΣ)

Διακοπή κύησης ή έκτρωση, ονομάζεται η διαδικασία με την οποία τερματίζεται μια εγκυμοσύνη, συνήθως σε αρχικά στάδια. Ο νομοθέτης επιτρέπει τη διακοπή κύησης μέχρι την 12 εβδομάδα κύησης (12 εβδομάδες μετά την τελευταία ωορρηξία ή 14 εβδομάδες μετά την έναρξη της τελευταίας περιόδου). Το όριο αυτό είναι τεχνητό και δε βασίζεται σε κάποιο συγκεκριμένο χαρακτηριστικό της εγκυμοσύνης. Υπάρχει μεγάλη διαφωνία σχετικά με τη ρύθμιση αυτή (η οποία είναι διεθνής). Πολέμιοι της έκτρωσης βασίζονται στον ισχυρισμό πως το έμβρυο υπάρχει ως οντότητα και διαθέτει ψυχή ήδη από τη στιγμή της σύλληψης, ενώ άλλοι θέτουν το όριο αυτό στη στιγμή που αρχίζει να χτυπάει η καρδιά του εμβρύου. Το θέμα είναι τεράστιο, χωράει μεγάλη συζήτηση (που τελικά δεν οδηγεί πουθενά, γιατί είναι θέμα ορισμών) και δε θα εξεταστεί στα πλαίσια του παρόντος άρθρου. Σε εγκυμοσύνη σε πιο προχωρημένη εβδομάδα κύησης, η διακοπή επιτρέπεται μόνο για ιατρικούς ή ιατροδικαστικούς λόγους (βιασμός, ανωμαλίες του εμβρύου, κίνδυνος για τη ζωή της γυναίκας).

Στο εξωτερικό, το θέμα της διακοπής μιας κύησης εξετάζεται πολύ πιο σοβαρά απ’ ότι στην Ελλάδα. Πριν την επέμβαση είναι απαραίτητο η έγκυος να επισκεφθεί έναν ειδικό συμβουλευτικό σταθμό, και η επίσκεψη πρέπει να πραγματοποιηθεί τρεις (3) ολόκληρες ημέρες πριν τη διακοπή της εγκυμοσύνης. Στους συμβουλευτικούς αυτούς σταθμούς συζητούνται οι λόγοι που οδήγησαν τη γυναίκα στην απόφαση να διακόψει την εγκυμοσύνη, και παρουσιάζονται οι δυνατότητες που μπορεί να προσφέρει το κράτος (οικονομική υποστήριξη, αναζήτηση σπιτιού, συνέχιση σπουδών κλπ). Σε ανήλικες κοπέλες παρίσταται απαραίτητα ένας γονέας ή κηδεμόνας. Εάν η έγκυος εμμένει στην απόφασή της και η εγκυμοσύνη είναι μικρότερη των 12 εβδομάδων (όπως τις ορίσαμε στην αρχή), τότε η διακοπή της εγκυμοσύνης μπορεί να γίνει σε οργανωμένο τμήμα νοσοκομείου ή κλινικής.

Στην Ελλάδα δυστυχώς η έκτρωση εφαρμόζεται ως μια μορφή «αντισύλληψης» μετά από μια απερισκεψία και μη χρησιμοποίησης μιας σωστής αντισυλληπτικής μεθόδου. Υπάρχουν γυναίκες που έχουν κάνει έκτρωση 5,6,10 ή και παραπάνω φορές! Τέτοια ανεύθυνη συμπεριφορά μπορεί να ανήκει μόνο σε γυναίκα που πολύ απέχει από το να θεωρείται έξυπνη! Το έτος 2000, στη χώρα μας είχαμε περίπου 98.000 γεννήσεις και κάτι παραπάνω από 200.000 εκτρώσεις! Αν σε αυτές προσθέσουμε και εκείνες που έγιναν σε ιδιωτικά ιατρεία ή κλινικές και δε δηλώθηκαν, φαίνεται το τεράστιο πρόβλημα που παύει να είναι πλέον ιατρικό και καθίσταται πλέον κοινωνικό! Και πως μπορεί να είναι διαφορετικά, αφού σε εξελιγμένα κράτη οι εκτρώσεις αποτελούν την εξαίρεση και όχι τον κανόνα. Μια σύγκριση: Στη Γερμανία, 59% των μόνιμων σχέσεων χρησιμοποιούν το αντισυλληπτικό χάπι, 6% το ενδομήτριο σπείραμα, 4,4% προφυλακτικό και 3% άλλα μέσα. Στην Ελλάδα περίπου 2% χρησιμοποιεί αντισυλληπτικό χάπι, 1% το ενδομήτριο σπείραμα, και ένας (μικρός) άγνωστος αριθμός προφυλακτικό. Ελλάς, το μεγαλείο σου!!!?

Πως γίνεται η διακοπή κύησης;

(Μέχρι τη 12η εβδομάδα κύησης): Ως μέθοδος είναι πολύ απλή. Η γυναίκα τοποθετείται στο γυναικολογικό κρεβάτι και μετά από ελαφρά γενική αναισθησία, συλλαμβάνεται ο τράχηλος με δυο ειδικές λαβίδες. Γίνεται διαστολή του τραχήλου με ειδικά κηρία Hegar, και ακολουθεί η απόξεση του ενδομητρίου είτε με ειδική αναρροφητική συσκευή είτε με μεγάλο αμβλύ ξέστρο, έως ότου πάψει να βγαίνει υλικό από τη μήτρα. Στη συνέχεια συνιστάται η χορήγηση ενός μητροσυσπαστικού (Οξυτοκίνη). Ειδικά σε νέες κοπέλες που δεν έχουν τεκνοποιήσει ακόμη, θα έπρεπε να τοποθετείται 3-6 ώρες πριν την επέμβαση ένα κολπικό υπόθετο με προσταγλανδίνη στο βάθος του κόλπου, το οποίο θα μαλακώσει τον τράχηλο ώστε αυτός να μην τραυματιστεί ιδιαίτερα κατά τη διαστολή του. Το τελευταίο μέτρο, δυστυχώς δεν εφαρμόζεται από όλους τους γυναικολόγους.

(Μετά τη 12η εβδομάδα κύησης): χορηγούνται φάρμακα από τον κόλπο που μαλακώνουν τον τράχηλο και προκαλούν συσπάσεις στη μήτρα. Σε μεγαλύτερη από τη 15η εβδομάδα κύησης μπορεί να είναι απαραίτητη η χορήγηση ενδοφλεβίως φαρμάκων για να προκληθούν οι συσπάσεις στη μήτρα. Το έμβρυο θα αποβληθεί από τον κόλπο. Εάν ο πλακούντας δεν αποκολληθεί μόνος του, θα χρειαστεί απόξεση.

Επιπλοκές

Οι πιθανές επιπλοκές που μπορεί να συμβούν σε μια έκτρωση είναι πολλές και πολύ σοβαρές. Τις περισσότερες φορές δε συμβαίνουν, αλλά ΕΑΝ συμβούν είναι δυσάρεστες.

1. Διάτρηση της μήτρας με τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται. Αυτό συμβαίνει συχνότερα απ’ ότι σε συνηθισμένες αποξέσεις, διότι η μήτρα που εγκυμονεί έχει πιο μαλακά τοιχώματα. Μια απλή διάτρηση μπορεί να αντιμετωπιστεί με αντιβιοτικά, αλλά μια διάτρηση που θα προκαλέσει μεγάλη αιμορραγία ή τραυματισμό άλλων οργάνων όπως ουροδόχου κύστης ή εντέρου πρέπει να αντιμετωπιστεί με ΑΜΕΣΗ ΛΑΠΑΡΟΤΟΜΙΑ (διάνοιξη της κοιλιάς) και μπορεί να οδηγήσει μέχρι και σε αφαίρεση της μήτρας. \

2. Μολύνσεις. Αν και τα χειρουργικά εργαλεία που χρησιμοποιούνται είναι αποστειρωμένα και η όλη διαδικασία γίνεται υπό αυστηρούς κανόνες αντισηψίας, επειδή ο κόλπος περιέχει σχεδόν πάντα μικρόβια, δεν μπορεί να αποκλειστεί η περίπτωση μιας ανιούσας λοίμωξης που θα προσβάλει το ενδομήτριο. Το πρόβλημα επιτείνεται εάν η λοίμωξη επεκταθεί στις σάλπιγγες, οπότε και μπορεί να προκαλέσει ΣΤΕΙΡΩΣΗ. Η παράμετρος αυτή είναι πολύ σοβαρή και πρέπει να λαμβάνεται υπ’ όψη ιδιαίτερα από νέες κοπέλες που μπορεί να μην έχουν ξανά τη δυνατότητα να μείνουν έγκυες.

3. Μεγαλύτερο ποσοστών αυτόματων αποβολών (απώλειας του κυήματος) σε μελλοντικές εγκυμοσύνες. Επειδή γίνονται χειρισμοί στον τράχηλο που αποτελεί την είσοδο και την έξοδο από τη μήτρα, αυτός μπορεί να μην επουλωθεί σωστά να μην επανέλθει στην αρχική του κατάσταση. Σε μια επόμενη επιθυμητή εγκυμοσύνη, η πιθανή ανεπάρκεια του τραχήλου θα οδηγήσει σε μεγαλύτερο ποσοστό σε αυτόματη αποβολή.

4. Πάλι εξαιτίας των απαραίτητων χειρισμών στον τράχηλο για την πραγματοποίηση της έκτρωσης, μπορεί να προκληθεί τοπική φλεγμονή ή οποία να προκαλέσει ουλώδη ρίκνωση στον τράχηλο που μπορεί να αποτελέσει στο μέλλον αιτία στειρότητας.

5. Απαραίτητη είναι η επίσκεψη σε μικρό διάστημα στο γυναικολόγο σας 1ον ) για να αποκλειστεί η περίπτωση να έχει συσσωρευθεί αίμα στη μήτρα και 2ον ) για να αποκλειστεί η πιθανότητα μιας ταυτόχρονης εξωμήτριας κύησης. Για να αποφευχθεί η σπάνια αλλά πολύ επικίνδυνη αυτή κατάσταση, ίσως θα ήταν σκόπιμο 2-3 ημέρες μετά τη διακοπή κύησης να γίνει μια απλή μέτρηση μιας ορμόνης στο αίμα που λέγεται β-χοριακή γοναδοτροπίνη (β-HCG). Σε περίπτωση που η τιμή της ορμόνης αυτής εξακολουθεί να είναι υψηλή, πρέπει ο γυναικολόγος σας να ψάξει την αιτία.

6. Πιθανές επιπλοκές από την αναισθησία όπως αλλεργική αντίδραση στα φάρμακα.

7. Ψυχολογικές επιπτώσεις στη γυναίκα (αίσθημα ενοχής, δέσιμο με το έμβρυο, αβεβαιότητα για μια ενδεχόμενη μελλοντική εγκυμοσύνη, αναθεώρηση της σχέσης με το σύντροφο).

Η διακοπή της κύησης λοιπόν πρέπει να πάψει να αποτελεί μια «μέθοδο» αντισύλληψης, όπως συμβαίνει έως σήμερα. Από τη στιγμή που ξεκινούν οι ερωτικές επαφές , ανεξαρτήτως ηλικίας, πρέπει να ακολουθηθεί μια σωστή μέθοδος αντισύλληψης. Ο γυναικολόγος σας θα μπορέσει να σας συμβουλεύσει για το ποια μέθοδος είναι η πλέον ενδεδειγμένη για εσάς.