Quantcast
user_mobilelogo


Δρ Κωσταντίνος Ν. Χατζηγεωργίου

Μαιευτήρας- Χειρούργος Γυναικολόγος

Χρυσοστόμου Σμύρνης 8, 4ος όροφος

2310- 227981

Τ.Κ. 54622, Θεσσαλονίκη

www.gyn.gr/chatzigeorgiou

[email protected]

 

 

Ο ορισμός του σακχαρώδους διαβήτη στην εγκυμοσύνη (ΣΔΚ) είναι η διαταραγμένη ανοχή στη γλυκόζη διαπιστωμένη για πρώτη φορά κατά την εγκυμοσύνη.Η πιθανότητα εμφάνισης διαβήτη κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αφορά περίπου στο 2% των εγκύων, και πρέπει να διαγνωστεί εγκαίρως, ώστε να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά.

Η μηνιαία εξέταση ούρων είναι ένας από τους πλέον αξιόπιστους τρόπους να βεβαιωθείτε ότι δεν έχετε κάποιες σοβαρές ασθένειες, μεταξύ αυτών και εκείνη του σακχαρώδους διαβήτη κυήσεως. Ενδεικτικά, οι έγκυες με κλινικό διαβήτη, νοιώθουν δίψα, κούραση, και την ανάγκη να επισκεφτούν την τουαλέτα, σε μεγαλύτερο βαθμό απ’ ότι πριν.

Αλλά τα συμπτώματα τις περισσότερες φορές δεν είναι φανερά, και ο ευκολότερο τρόπος για να καταλάβετε είναι οι συχνές εξετάσεις ούρων για τυχόν ίχνη σακχάρου.

Τι συμβαίνει στο σώμα;

Όταν τρώτε , το σώμα σας παράγει μια ορμόνη, την ινσουλίνη, που είναι και η υπεύθυνη για την ποσότητα του σακχάρου στο αίμα. Όταν είστε έγκυος, το σώμα σας χρειάζεται παραπάνω ποσότητα ινσουλίνης, και αν δεν υπάρχει αρκετή (είτε λόγω ελαττωματικής παραγωγής από το πάγκρεας είτε λόγω ελαττωματικής δραστικότητας), τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα σας ανεβαίνουν - και αυτό είναι που ονομάζουμε σακχαρώδη διαβήτη κυήσεως. Επίσης, επειδή η εγκυμοσύνη είναι μια «διαβητογόνος» κατάσταση, μπορεί να επιδεινωθεί ένας προϋπάρχων υποκλινικός διαβήτης.

Επειδή ο - μη ρυθμισμένος- σακχαρώδης διαβήτης της εγκυμοσύνης αυξάνει τους κινδύνους για εμφάνιση επιπλοκών τόσο στο έμβρυο όσο και στη μητέρα (όπως η ανάπτυξη υπέρτασης ή προεκλαμψίας), πρέπει να παρακολουθείται συχνά κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Μετά τον τοκετό θα πρέπει να επανεκτιμηθεί η κατάσταση της μητέρας, γιατί υπολογίζεται πως 40% των γυναικών αυτών μπορεί να αναπτύξουν σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ (μη ινσουλινοεξαρτώμενο) μέσα στην επόμενη δεκαετία.

Πώς τίθεται η διάγνωση;

Σε κάθε ραντεβού σας με τον γυναικολόγο, θα κάνετε και εξετάσεις για να δείτε τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα. Ο πιο εύκολος τρόπος όμως, είναι με μια απλή εξέταση ούρων, γιατί η γλυκόζη εμφανίζεται στα ούρα όταν ξεπεράσει κάποια επίπεδα στο αίμα. Πολλές έγκυες γυναίκες είχαν αυξημένα τα επίπεδα της γλυκόζης στο αίμα χωρίς όμως να έχουν διαβήτη, οπότε μην ανησυχήσετε αν τα νούμερα είναι υψηλά – το πιο πιθανό είναι να σας παραπέμψει ο γιατρός σας να κάνετε κάποιες επιπλέον εξετάσεις.

Σήμερα, σε όλες τις έγκυες που διανύουν την 24η - 28η εβδομάδα κύησης και που δεν είναι υψηλού κινδύνου, πραγματοποιείται μια εξέταση που λέγεται καμπύλη γλυκόζης.

· Για να γίνει αυτή η εξέταση πρέπει να έχει προηγηθεί μια νύχτα χωρίς να έχετε φάει τίποτα, ακολουθούμενη από μια εξέταση αίματος.

· Θα σας δώσουν ένα ζαχαρούχο υγρό (για παράδειγμα νερό με ζάχαρη ή κάποιο ισοτονικό ποτό) και θα δουν μετά από αυτό, πως μεταβολίζεται η ζάχαρη από τον οργανισμό σας.

· Αν τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα είναι σε υψηλά επίπεδα μετά από 1 και 2 ώρες που σας δόθηκε το ζαχαρούχο υγρό, αυτό σημαίνει ότι το σώμα σας δεν παράγει αρκετή ινσουλίνη.

Οι φυσιολογικές τιμές μετά από χορήγηση 100 γραμμαρίων γλυκόζης, είναι

 

 

mg/dl

mmol/l

γλυκόζη νηστείας

95

5.3

γλυκόζη σε 1 ώρα

180

10.0

γλυκόζη σε 2 ώρες

155

8.6

γλυκόζη σε 3 ώρες

140

7.8

Για να χαρακτηρισθεί η δοκιμασία διάγνωσης θετική, δύο ή περισσότερες τιμές πρέπει να είναι ίσες ή μεγαλύτερες από τα παραπάνω όρια.

Η περιγραφή αυτή είναι κάπως απλουστευμένη ώστε να γίνεται κατανοητή. Έχουν θεσπιστεί αυστηρά κριτήρια, με δοκιμασία ανίχνευσης και δοκιμασία διάγνωσης. Στην κλινική πράξη, οι περισσότεροι γυναικολόγοι εφαρμόζουν τη δοκιμασία διάγνωσης εξαρχής, σε όλες τις έγκυες. Όπως είπαμε παραπάνω, η δοκιμασία αυτή γίνεται μεταξύ 24ης και 28ης εβδομάδας. Εξαιρούνται οι έγκυες «υψηλού κινδύνου» που είναι γυναίκες με έναν ή περισσότερους από τους παρακάτω παράγονες κινδύνου:

· εκσεσημασμένη παχυσαρκία (Δείκτης μάζας σώματος:ΔΜΣ ³ 30 kg/m2)

· σακχαρώδης διαβήτης σε συγγενή πρώτου βαθμού

· ιστορικό ΣΔΚ σε προηγούμενη εγκυμοσύνη

· ιστορικό γέννησης μακροσωμικών νεογνών (> 4 kg)

· γλυκοζουρία (σάκχαρο στα ούρα)

Στις γυναίκες αυτές, η εξέταση πραγματοποιείται νωρίτερα στην εγκυμοσύνη.

Αντιμετώπιση

Στις περισσότερες περιπτώσεις, αλλαγή στο διαιτολόγιο και έλεγχος της αύξησης του σωματικού βάρους, μπορεί να είναι αυτό που τελικά χρειάζεστε για να διαχειριστείτε τον διαβήτη κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σας.

Ιδανικές τροφές είναι:

* η κατανάλωση πουλερικών, κρέατος, ψαριών (εννοείται χωρίς το λίπος - πέτσα) και γαλακτοκομικών προϊόντων με χαμηλά λιπαρά. Προτιμούνται τρόποι μαγειρέματος χωρίς χρήση λαδιού όπως βράσιμο, στον ατμό ή στη σχάρα.

* Οι φυτικές ίνες στα όσπρια, τα φρούτα και τα λαχανικά βοηθούν στη σταθεροποίηση της γλυκόζης στο αίμα, λόγω και της ταχύτερης διέλευσης της τροφής από το έντερο.

* Προτιμήστε τα ψητά και βραστά φαγητά. Καλό είναι να αποφεύγονται όλες τις κατεργασμένες τροφές όπως τα χάμπουργκερ, κατεψυγμένα τρόφιμα όπως πίτσες καθώς και οι σάλτσες που περιέχουν λίπη και τα dressing στις σαλάτες.

Μια συμβουλή που μπορεί να σας δώσει ο γιατρός σας - μαζί ίσως και με έναν μετρητή σακχάρου για να εξετάζεστε μόνη σας - είναι τα μικρά και τακτά γεύματα, για να βοηθήσετε τον οργανισμό σας να μεταβολίζει καλύτερα τη γλυκόζη.

Εάν τα μέτρα αυτά δεν αποδώσουν στο σωστό έλεγχο του σακχάρου, τότε ο γιατρός σας (συνήθως σε συνεργασία με έναν ενδοκρινολόγο) θα σας συστήσουν την έναρξη αγωγής με ινσουλίνη μέχρι το τέλος της εγκυμοσύνης. Τα από του στόματος αντιδιαβητικά φάρμακα, αντενδείκνυνται στην εγκυμοσύνη!

Επηρεάζεται το έμβρυο από το σακχαρώδη διαβήτη;

Το ποσοστό εμφάνισης διαπλαστικών ανωμαλιών είναι ελαφρώς πιο αυξημένο στα έμβρυα διαβητικών μητέρων. Εντούτοις, στις περισσότερες περιπτώσεις, ο σακχαρώδης διαβήτης κυήσεως δεν εμφανίζεται πριν το 2ο τρίμηνο, το τρίμηνο στο οποίο όλα τα ζωτικά όργανα του μωρού σας έχει ήδη σχηματιστεί, οπότε ο κίνδυνος να επηρεαστεί το μωρό σας, είναι σχετικά μικρός.

Σε περίπτωση μη καλής ρύθμισης του διαβήτη, είναι δυνατό να παρουσιαστούν ορισμένες επιπλοκές στο έμβρυο, με πιο συχνή το αυξημένο βάρος του εμβρύου (συχνά πάνω από 4 κιλά) και πιο τραγική τον ενδομήτριο θάνατο του εμβρύου, κυρίως κατά τον τελευταίο μήνα της εγκυμοσύνης. Για το λόγους αυτούς, οι περισσότεροι μαιευτήρες συστήνουν την περάτωση του τοκετού μόλις συμπληρωθούν οι 38 εβδομάδες. Ο τοκετός σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί κάλλιστα να γίνει κολπικά ενώ η καισαρική τομή θα γίνει όταν υπάρχουν συγκεκριμένες ενδείξεις.

Το μωρό σας, μετά την γέννησή του , μπορεί να έχει χαμηλά επίπεδα γλυκόζης, ή υπογλυκαιμία, και ίσως να χρειαστεί να εξετάζεται τακτικά μέχρι τα επίπεδα του σακχάρου του να επανέλθουν στο κανονικό.

Τι συμβαίνει μετά τον τοκετό;

Τα επίπεδα γλυκόζης επανέρχονται συνήθως στα φυσιολογικά όρια μετά τη γέννα, αλλά για προληπτικούς λόγους, θα πρέπει να κάνετε πάλι μετά από 6 εβδομάδες που γεννήσατε, μια εξέταση ανοχής στη γλυκόζη. Από τη στιγμή που εμφανίσατε σακχαρώδη διαβήτη στην εγκυμοσύνη σας, είναι πολύ πιθανό να ξαναεμφανιστεί σε μελλοντική εγκυμοσύνη.

Είναι σημαντικό όμως να γνωρίζετε, πως αν ακολουθήσετε ένα υγιεινό διαιτολόγιο, μπορείτε να μειώσετε τους κινδύνους επανεμφάνισής του.